ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਝਾੜੂ ਲੈ ਕੇ ਨਿਕਲਦਾ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਕੋਈ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਹਨ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ, ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਆਈਪੀਐਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਡੀਆਈਜੀ। ਜੋ 88 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੈਰ ਤੋਂ ਸਫ਼ਾਈ ਤੱਕ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ
ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸੈਕਟਰ 49 ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਸੈਰ ਲਈ ਘਰੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਰਸਤੇ ‘ਚ ਪਿਆ ਕੂੜਾ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹਨੂੰ ਚੁੱਕਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇਹ ਆਦਤ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਸੈਰ ਦੀ ਥਾਂ ਸਫ਼ਾਈ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਰੁਟੀਨ ਬਣ ਗਈ।
ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਕੂੜਾ ਇੰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕੂੜਾ ਚੁੱਕਦੇ-ਚੁੱਕਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੈਰ ਕਰਨੀ ਹੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਦਸਤਾਨੇ ਪਾ ਕੇ ਅਤੇ ਝਾੜੂ ਨਾਲ ਉਹ ਸੜਕਾਂ, ਫੁੱਟਪਾਥ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਮੌਸਮ ਬਦਲਿਆ, ਫਰਜ਼ ਨਹੀਂ
ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਬਾਹਰ ਨਾ ਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਬਦਲ ਲਿਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਨਾਸ਼ਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਫ਼ਾਈ ਲਈ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਹ ਕੰਮ ਕਿਸੇ ਦਬਾਅ ਜਾਂ ਮਜਬੂਰੀ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਮਝ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ ਭੂਮਿਕਾ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸ਼ਹਿਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਆਪਣੀਆਂ ਚੌੜੀਆਂ ਸੜਕਾਂ, ਹਰਿਆਲੀ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਿਤ ਬਣਤਰ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਵੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਕਿਸੇ ਦੀ ਉਡੀਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਹੁਕਮ ਜਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਜੋ ਕੂੜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਖੁਦ ਚੁੱਕਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾਏ, ਤਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਾਫ਼ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ
ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਅਤੇ ਨਿਸਵਾਰਥ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਇਨਾਮ ਲਈ 2026 ਦੀਆਂ ਘੋਸ਼ਣਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਲਈ ਕੀਤੇ ਯਤਨਾਂ ਦੀ ਕਦਰ ਹੈ।
ਸਾਫ਼ ਸੰਦੇਸ਼
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ—ਸ਼ਹਿਰ ਸਾਡਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਵੀ ਸਾਡੀ ਹੈ। ਕੂੜਾ ਨਾ ਪਾਓ ਅਤੇ ਜੇ ਕਿਤੇ ਪਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲਵੋ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣਾ ਫਰਜ਼ ਨਿਭਾਏ, ਤਾਂ ਸਮੱਸਿਆ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੱਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
Leave a Comment