ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਪਣੀ 2025 ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ, ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖੁਫੀਆ ਸੇਵਾ (CSIS) ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਿੱਖ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਖ਼ਤਰਾ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦਾ ਰਹੇਗਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਤਰਜੀਹ ਬਣਿਆ ਰਹੇਗਾ।
ਜਦੋਂ ਕਿ ਏਜੰਸੀ ਨੇ 2025 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਕੱਟੜਪੰਥੀ-ਸਬੰਧਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ “ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ (CBKEs) ਦਾ ਹਿੰਸਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਹਿੱਤਾਂ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ, ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਏਜੰਡੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹਿੰਸਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵੱਲ ਮੋੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 2025 ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਫਲਾਈਟ 182 ‘ਤੇ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਦੀ 40ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਹੈ – ਜੋ ਕਿ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ-ਅਧਾਰਤ ਸਿੱਖ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਰਾਜ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ – ਜੋ ਕਿ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਘਾਤਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 329 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨ।
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ, ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਜਾਂ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਧਾਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਵਕਾਲਤ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਜਾਇਜ਼ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੇ ਰੂਪ ਚ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ – ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਅੰਤਰ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਤੰਬਰ 2023 ਵਿੱਚ, ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਸਨ ਜਦੋਂ ਤਤਕਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜਸਟਿਨ ਟਰੂਡੋ ਨੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਵੱਖਵਾਦੀ ਨੇਤਾ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਏਜੰਟ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਸ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਰੁਕਾਵਟ ਆ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਦੂਤਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢਣਾ, ਵੀਜ਼ਾ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਪੱਧਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਰੋਕਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਾਰਚ 2025 ਵਿੱਚ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸੱਤਾ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਸਿੱਖ ਵੱਖਵਾਦ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤਬਦੀਲੀ ਦਿਖਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕਾਰਨੀ ਦੀ ਭਾਰਤ ਫੇਰੀ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪਟੜੀ ‘ਤੇ ਲਿਆ ਦਿੱਤਾ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਹਰ ਇਸ ਗੱਲ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿੱਖ ਵੱਖਵਾਦੀ ਬੇਖ਼ੌਫ਼ ਹੋ ਕੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਧਰਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇਣ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰਨ, ਅਤੇ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਰੱਗ ਕਾਰਟੈਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਖਾਸ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸਮੂਹਾਂ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਗਿਰੋਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਗੱਠਜੋੜ ਹੈ,ਜੋ ਵੱਖਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਫੰਡਿੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਇੱਕ ਨੈੱਟਵਰਕ, ਲਾਰੈਂਸ ਬਿਸ਼ਨੋਈ ਗੈਂਗ, 29 ਸਤੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਕੋਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਗੈਂਗ ‘ਤੇ ਜਬਰੀ ਵਸੂਲੀ, ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਕੇ “ਡਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ” ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇਸਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਦੇਰ ਰਾਤ, ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਹੋਸਟ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ, ਕੈਪਸ ਕੈਫੇ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਇੱਕ ਕੈਫੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਸਰੀ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਪਸ ਕੈਫੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇਹ ਚੌਥੀ ਹਿੰਸਕ ਘਟਨਾ ਸੀ; ਸਰੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਇਲਾਕਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਬਾਦੀ ਹੈ। ਬਿਸ਼ਨੋਈ ਗੈਂਗ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨਵੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ “ਸਾਡੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਮੰਨਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।” ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਧਮਕੀਆਂ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਡਾਇਸਪੋਰਾ-ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੈਟਰਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਜਿਹੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਤੋਂ ਡਰਨ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚੁਣੌਤੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ- ਧਮਕੀ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਦਾ ਅਰਥਪੂਰਨ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨਾ। ਕੈਨੇਡਾ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ ਇਸਦੇ ਘਰੇਲੂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦੇਵੇਗਾ ਬਲਕਿ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਇਸਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਨੂੰ ਵੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰੇਗਾ।
ਡਿਸਕਲੇਮਰ : ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਚਾਰ ਸਿਰਫ ਲੇਖਕ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ Sadda Punjab ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਜਾਂ ਰਾਏ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
Leave a Comment