ਬਠਿੰਡਾ ‘ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਨੋਖਾ AI ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ, ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਪੜ੍ਹਾ ਕੇ ਕਮਾਈ ਕਰਨਗੀਆਂ ਪੇਂਡੂ ਔਰਤਾਂ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੇਂਡੂ ਆਜੀਵਿਕਾ ਮਿਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪੇਂਡੂ ਔਰਤਾਂ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰੇਲੂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਸਨ, ਹੁਣ ਵਰਚੁਅਲ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਡਿਜੀਟਲ ਡਿਵਾਈਸਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿਖਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨਗੀਆਂ। ਘਰੇਲੂ ਉਪਕਰਣਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਾਸ਼ਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨਾਂ, ਫਰਿੱਜ, ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਈਕ੍ਰੋਵੇਵ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵੌਇਸ ਕਮਾਂਡ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਸੰਭਵ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਡੇਟਾ ਫ਼ੀਡ ਕਰਨਗੀਆਂ।

ਇਸ ਵਿਲੱਖਣ ਪਾਇਲਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪੰਜਾਬ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕਮਿਸ਼ਨ (PDC) ਦੇ ਵਾਈਸ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸੀਮਾ ਬਾਂਸਲ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਸਦਕਾ, ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸੇਲਬਰਾਹ (ਰਾਮਪੁਰਾ ਫੂਲ ਤਹਿਸੀਲ) ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਮੈਨੇਜਡ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਸੈਂਟਰ (CMTC) ਵਿਖੇ ਹੋਈ ਹੈ। ‘AI-Enabled Digital Livelihood’ ਨਾਮਕ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਹਲਕਾ ਵਿਧਾਇਕ ਬਲਕਾਰ ਸਿੱਧੂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਦੀ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਠਿੰਡਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਚਾਰ ਬਲਾਕਾਂ ਫੂਲ, ਰਾਮਪੁਰਾ, ਭਗਤਾ ਅਤੇ ਨਥਾਣਾ ਦੀਆਂ 56 ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹਾਂ ਦੀਆਂ 12ਵੀਂ ਪਾਸ ਮਹਿਲਾ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਮੈਨੇਜਰ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਚੱਠਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ PDC ਅਤੇ ‘Karya’ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦਿਹਾਤੀ ਆਜੀਵਿਕਾ ਮਿਸ਼ਨ (PSRLM) ਤਹਿਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਰਟਫ਼ੋਨ ਰਾਹੀਂ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਕੇ ਹੋਮ ਅਪਲਾਇੰਸਿਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰਾਂ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਕਮਾਂਡਾਂ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਸਕਣ। ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਗੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ 20,000 ਤੋਂ 24,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਕਮਾ ਸਕਣਗੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਮੀਦ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਕਿ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਉਪਰੰਤ, ਇਸ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਸਮੁੱਚੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਸਿਖਲਾਈ ਲੈ ਰਹੀ ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਮਲਕਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕੰਮ ‘Karya App’ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਘਰ ਬੈਠੇ ਹੀ ਆਮਦਨ ਕਮਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਟ੍ਰੇਨਰਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਗਰੁੱਪ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਐਪ ‘ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਆਡੀਓ-ਵੀਡੀਓ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪੂਰੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲਿਖਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਉੱਦਮ ਪੇਂਡੂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਬਣਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੌਕਾ ਹੈ।

ਪਿੰਡ ਸੇਲਬਾਰਾ ਵਿਖੇ ਦੋ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ 30 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ, 800 ਤੋਂ 1,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਆਮਦਨ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮੁੱਢਲੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ‘ਤੇ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਡਿਜੀਟਲ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣਗੀਆਂ। ਇਹ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ AI ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਪੇਂਡੂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਹੀ ਡਿਜੀਟਲ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰ ਬਣਨ ਦੇ ਯੋਗ ਵੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।